Sakin, yanlislikla tekrar ayni basligi atmis degilim. Zaten koseye 2 yazmisim, gormedin mi? 

Evet, ben hala Northern Lights modundayim. Sizinle asagidaki ufacik, minicik mideoyu paylastiktan sonra 1 saate yakin suren bu belgeseli -gezi programini- buldum. Programin sunucusu, Joanna, Aurora'lari kucuklugunde, 7 yasindayken bir masal kitabinda gormus ilk defa. Tropikal bir iklimde yasadigindan cok etkilemis onu okudugu masaldaki tarif. O zamandan beridir de bu buyuleyici isik oyunlarini bir gun gozleri ile gorebilmeyi dilemis. Neden 50 kusur yil beklemis, bilemiyoruz. Norvec'in kuzeyinden, kuzey kutup dairesi ile baslayip, kuzey kutbuna en yakin, yerlesim yerlerinin bittigi en uc noktasinda bitiyor programin rotasi. 

Buyulenmis bir sekilde izledim tahmin edebileceginiz gibi. 

Isin garibi, benim kisla, karla aram yoktur. Yoktu yani. Istanbul'da deli dolu kar yagdiginda, isim olmadikca burnumu camdan disari cikarmazdim hic. Zaten okullar da tatil, ooh, sicacik evinde kalmak varken. Sanirim Aurora'larin buyusunden olsa gerek, Joanna'nin gezdigi mekanlar bana o kadar buyuleyici geldi ki. 

Yukarida, Norvec'in kuzey bir noktasina kadar trenle gidip, sonrasinda, kuzey kutup dairesini cevreleyen enlemin gectigi noktaya gitmek icin kizak kullaniyor Joanna. Kizagi tam 11 kopek cekiyor, yerlerinde zor duruyor hayvanlar, o kadar enerjikler. Ya da, o sogukta isinmak icin kosmaktan baska careleri de olmayabilir :)

Enlemi elindeki cihazla tespit ettiginde, husu icerisinde atkisini cikarip yere seriyor. Ve "dunya icin kucuk ama benim icin buyuk bir adim" edasinda uzerinden geciyor. Yukarida sol tarafini gosterirken "Arkamda, siradan, bildiginiz dunya, onumde ise kuzey kutbu" dedi heyecan icerisinde :) 

Sol ustte gordugunuz haritadaki cizgi kuzey kutup dairesi enlemini simgeliyor. Joanna'nin heyecan icerisinde adim atarak gectigi enlem :) Norvec'in ortasindan gectigi icin tahminimce o enlemi daha sehirvari bir yerde de gecebilirdi ama, muhtemelen kizakla karli daglara cikmak daha heyecanli oluyordur :) 

Oww, bir soguk oldu burasi, yanmiyor mu bu kalorifer ya hu? 

Ikinci duragi, Lotofen Adalari, tek kelimeyle buyuleyici bir mekan.

Sakinlerinin balikcilikla gecindigi bu ada, mavinin, beyazin ve kirmizinin uyumuyla tipki bir tablo gibi. Kizakla daglarin tepesinde enlem pesine dusmem ama, Lotofen Adalarini gormek isterim. Ya da, dur, ilkini de yapmayi isterim aslinda.  

Bir suru ekran goruntusu aldigimdan, hicbirini elemeye kiyamadigimdan, ve hepsine buyuk boyutta ekleyemeyecegimden boyle dorderli gruplara ayirdim goruntuleri. Ama siz burada gorduklerinizle yetinmeyin, mumkunse programi kaliteli versiyonuyla edinip, izleyin, olur mu? Cidden, nefes kesici guzellikte bir mekan. Adanin goruntulerini suzmekten bir kac dakikadir bir sonraki paragrafi yazmaya gecemiyorum ben su anda.

Joanna da manzaranin enfesligine dayanamayip, boyalarini cikarip basliyor camdan gordugu manzarayi defterine aktarmaya.

Adadan ayrilmadan once kisa bir Fiyord gezisi.  

Fiyordlari ilk Uyduruk Prenses'in blogunda gormustum, ah ne kadar ozenmistim onun o gezisine anlatamam.  

Joanna'nin buradaki rehberi, Fiyord'larin bir cok peri masalina ilham oldugunu anlatti. Oyle bir mekanda olup da masalsi duslere dalmamak imkansiz zaten :)

Lotofen Adalari'ndan sonraki durak, Kautokeino. Sami irkinin yasadigi sehir.  

Samiler 4000 yil kadar once bu bolgelere gelmisler. 1700'lu ve sonraki yillarda Norvec tarafindan asimile edilmek istenmis, dilleri yasaklanmis. Simdi dilleri ve kulturleri yasak olmasa da yine de bazi konularda hak mucadelesi veriyorlarmis.  

Ben, bayildim bu insanlara. Rengarenk kiyafetleri ya da hosuma giden geleneksel muzikleri sanirim bunun baslica nedenleri. Hatta bir ara, hani su, kizilderilileri, ya da Ainu'lari, ya da gordugumuz her etnik irki "aslinda onlarda Turk kokenli olabilir" diye degerlendiriveren bir mantigimiz var ya, isimlerini ilk duydugumda o geciverdi aklimdan. Yok, bunlar bildigin beyaz tenli, sarisin ve renkli gozlu abicim :) Hadi Ainu'lara simsiyah saclari sakallariyla, Japon irkinin tam tersi oranda olan vucut tuyu oraniyla, belki, filan diyebiliriz ama :) 

Kautokeino belediye baskani ile tanisin :)  

O ne guzel belediye baskani kiyafetidir oyle :P Ayagindaki carik misali ayakkabilari ren geyigi kurkunden yapilmis, belindeki kemerdeki yuvarlak susler de bekar oldugunun gostergesi imis, evlilerin kemer susleri kare olurmus. Etek firfirlarina, eldivenlerine, her bir detaya bayildim :) Bizim belediye baskanlari da boyle giyinmeli bence :P

Baharin gelisini, kisin bitisini, gunesli gunlere gecisi kutlamak icin toplanmislar o gun kiliseye. Bu renkler bayraklarinin renkleri. Buyuk kucuk civil civil gorunuyorlar vallahi :P

Geleneksel kiyafetleri ayri bir severim zaten ben. Her halkin birbirinden guzel, kendine ozgu kiyafetleri varken, hepimiz tek tip saliniyoruz ortalikta. Sıkıcı. Tamam, kot ile gayet rahatim ama, civil civil renklerin icinde eteklerimi suruyerek dolansam eminim ben bile eminim cok guzel gorunurdum :P 

Samilere donuyorum. Yukaridaki 4 bucuk yasindaki bebe, 3 bucuk yasindan beri kendi kar kizagini surer imis. Joanna'ya bir sureligine o onderlik ediyor kizak surerken, sonra da ogrendiginde onu babasi ile birakip ana okuluna gidiyor :P Yanindaki babasi, sanirim Samilerin en varliklilarindan. Joanna'ya kendi ren geyigi surusunu gosteriyor. Aman, bir Sami ile karsilasirsaniz, kac tane ren geyigi oldugunu sormak fena kabalik imis. Erkegin maasi sorulmaz misali. Ren geyiklerinde de, boynuzlu olanlar disiler imis. Joanna'nin pek bir hosuna gidiyor bu, disiler erkeklerden daha heybetli diye :) 

Bu arada, kar kizagi dedim ama, bahsettigim yukaridaki arac. Tam adi nedir bilmiyorum. Ama eminim ona atlayip ucsuz bucaksiz karlarin uzerinde hizla gitmek acayip zevk veriyordur insana :) 

Buz otel! Hani su tamamiyle buzdan yapilmis olan otel. Wow! 

Orada nasil uyunur ki diye dusundunuz degil mi? Joanna da tipki sizin gibi dusunuyor. Hatta "Hayatimin en beter gecesi, boyle bir sey yaptigima inanmiyorum, korkunc" gibi cumleler bile kurdu. Uyurken atkisini, beresini, yun coraplarini ve eldivenlerini ozenle giydi, "Yarina uyanamazsam eger..." gibisinden bir konusma ile daldi uykuya. Denemek ister miyim bilemiyorum :) Dur, sanirim istemem :) Zaten karin kisin icinde geziyorsun butun gun, insan uyurken en azindan sicak bir yer ister :)

En sonunda, Tromso. Hani, bir onceki baslikta Northern Light'larin en iyi gorulebilecegi yer diye bahsettigim, sakinlerini kiskandigim sehir. Sagda Joanna cocukken etkilendigi masal kitabindaki Aurora cizimini gosteriyor uzmanina. Tum gezisi boyunca her karsilastigi insana bir umit, "Sizce gorebilir miyim?" diye sormustu zaten.  

Bir kac da uyari aldi. Eski inanclara gore Aurora'lar farkli anlamlara gelebiliyormus. Mesela, ona geleneksel bir Sami sarkisi seslendiren Sami, kaslarini catarak, Aurora'lardan cok bahsetmemesini soylemisti ona. Aurora'larin ruhlari simgeledigine, ve cok fazla bahsetmenin de onlara saygisizlik olduguna inanilirmis zamaninda. Hala da simdi boyle inananlar bulunabiliyormus. Eski insanlarin neden boyle dusundugunu gayet iyi anlayabiliyorum. Rengarenk isiklar tepenizde oynasirken, onlari ruhlar diye dusunmek gayet normal. Bir de, bu uzmanin anlattigina gore, Aurora'larin altinda islik da calinmazmis, yoksa isiklar o kisiyi alip gotururlermis. Isiklara karisirlarmis :)

En sonunda, rehberi Joanna'yi alip, sehrin isiklarindan uzak bir mekana getiriyor. Zifiri karanlik, buz gibi soguk, sogan gibi kat kat giyinilmis, gece Aurora nobetine hazir Joanna.

Ve mutlu son, o kadar zahmete kesinlikle degiyor. Baksaniza su muhtesemlige, isiklarin zerafetine? Aman Allah'im. Joanna bu manzara karsisina agliyor, gorebilecek kadar sansli olabilirsem, ben de muhtemelen aglarim, heyecandan ve mutluluktan :) 

Onun gezisi daha devam ediyor, bir ucaga atlayip Arctic okyanusunu asip Svalbard'a, sonrasinda daha da kuzeye, yerlesim yerlerinin bitis noktasina kadar gidiyor Joanna. Denize yakin bir noktada durup, karsi kiyilari gosterip, "Burasi kuzey kutup noktasina ek yakin mekan. Artik burdan sonrasinda, karsi kiyilarda ya bir kac bilim adami, ya da bir kac maceraci vardir. Daha fazla insana rastlayamazsiniz" diyor. Oraya kadar gidip niye karsiya gecmedi bilmem. Gerci, oraya bile zor geldi o, Svalbard'da ucaktan indiginde bir an gerisin geri ucaga tekrar binecekmis gibi yapmisti. Aldigi soluk bicak gibi imis. Program hatirina devam etti kadincagiz :) Insanlar 400 yildir filan o bolgede yasiyorlarmis. O kadar sogukta ^^' 

Huh, bitti. Cok uzun bir yazi oldu bu. Gelebildiniz mi sonuna kadar :) Izledigim bir gezi programini bu kadar uzun anlattim, bir kendim gidebileyim Norvec'e ben, o zaman gorun senligi siz :)  

Bitirmeden, Aurora'lar hakkinda beni buyuleyen basla bir bilgi, dunyanin kuzeyinde ve guneyinde ayni anda, es zamanli ortaya cikarlarmis, hatta bir aynadan birbirlerini yansitircasina birbirlerinin aynisilarmis. Ama guney kutbuna yakin olanlar okyanus uzerinde gerceklestiginden cogunlukla, pek gorulemeyebilirlermis. Guneyde ve kuzeyde ayni anda ayni isik oyunlarinin olmasi, vay be :)  

Dunya cok guzel bir yer ya. Allah'im, daha ne kadar ozenerek yaratabilirdin bilmem :) Bu tip guzellikleri gormek sana olan hayranligimi, ve sevgimi, ve minnetimi kat be kat pekistiriyor. Bana daha cok gezme imkani verirsen sana daha cok sukredebilirim. Ne de guzel olur :)

Sonuna kadar gelebilenlerinize odul olsun bu :)